Anoreksiya ilə bilinməsi lazım olanlar – Topic.az
Anoreksiya ilə bilinməsi lazım olanlar

Anoreksiya ilə bilinməsi lazım olanlar

Yemək vərdişinin pozulması  yetkinlik dövründə valideynlərin kabusudur. Xüsusilə qız uşaqları kilolu olmasa da kilo vermək üçün yeməkdən imtina edə bilərlər. Bu da ailələr üçün çətin bir müddətdir. Ən çox görülən yemək xəstəliklərindən biri anoreksiya nevrozudur.

Topic.az redaksiyası
Dərc olunma tarixi: 10.09.2019 Baxış sayı:  148 Müəllif: 
Anoreksiyanın səbəbləri

Anoreksiyanın səbəbləri

Anoreksiya nədir?

Anoreksiya anormal dərəcədə az bədən çəkisi əlaməti ilə görülən həyatı təhlükəli ciddi yemək pozğunluğudur. Əgər sadə dildə danışsaq, anoreksiya-insan sağlamlığı üçün təhlükəli olan arıqlamaq metodudur. Anoreksiya pozğunluğu olan insanlar incə qalmaq mövzusunda aşırı həsssasdırlar. Hamısı normal çəkilərindən aşağıdırlar. Anoreksiya nevrozu, əsasən, 12-20 yaşlı gənc qızlarda görülür. Anoreksiya olan insanların 90 faizi qadınlardır. Cəmiyyətdə ümumi görülmə nisbəti 1-2 faizdir.

Anoreksiyanın əlamətləri hansılardır?

Fiziki simptomlar:

  • Həddindən artıq çəkinin azalması
  • Qanın azalması
  • Düzensiz ürək ritmi
  • Yorğunluq
  • Yuxu pozğunluğu (Yuxusuzluq)
  • Kişilərdə testis nisbətinin azalması
  • Menstruasiya pozuntusu və ya menstruasiya olmama
  • Başgicəllənmə və huşunu itirmə
  • Dırnaqların mavimsi rəng dəyişməsi
  • Saçların incəlməsi və azaldılması
  • Qəbizlik
  • Quru və ya sarımtıl dəri
  • Sümük əriməsi
  • Qolların və ya ayaqların şişməsi
  • Böyrək problemləri

Duyğusal və davranış əlamətləri

  • Davamlı qidalarla məşğul olmaq,
  • Aclıq hissini rədd etmə
  • Kökəlmək qorxusu
  • Sosial həyatdan geri çəkilmə
  • Əsəbi olmaq
  • Depressiv ruh halı və depresiyaya girmək

Anoreksiya üçün həkimə nə vaxt müraciət etmək lazımdır?

Digər yemək xəstəlikləri kimi, ömür boyu davam edən bir xəstəlikdir. Anoreksiyalı  insanlar əvvəldən müalicədən imtina edirlər. İnsanda fiziki və emosional əlamətlərə əlavə olaraq, aşağıdakı vəziyyət də varsa anoreksiyadan şübhələnərək həkimə müraciət etmək lazımdır.

  • Yeməy sırasını itirmək
  • Yemək porsiyalarını azaltmaq
  • Yemək yeməmək üçün bəhanələr eləmək
  • Qidaların yağ və kalorilərini daim hesablamaq, ona uyğun qidalanmaq
  • Ləzzətli yeməklərdən qaçmaq
  • Daim neçə kilo olduğunu hesablamaq
  • Güzgü qarşısında özünü tez-tez yoxlamaq,
  • Nə qədər incə olmasına baxmayaraq, çox kilolu olduğundan şikayətlənmək
  • Bol paltar geyinərək bədəni qorumaq,
  • Heç kimin özləri haqqında fikirlərinə məhəl qoymamaq.

Anoreksiyanın səbəbləri

Anoreksiyanın  səbəbi bilinmir. Anoreksiya bioloji, psixoloji və ətraf mühit amillərinin birləşməsi ilə        yaranır.

Bioloji amillər: Anoreksiyanın səbəbləri arasında genlərin təsiri hələ də təsdiqlənməyib. Ancaq genlər bəzi insanları anoreksiyaya qarşı daha həssas edə bilər. Anoreksiyalı  insanlar ümumiyyətlə mükəmməlliyə meyilli, həssas və əzmli insanlardılar.

Psixoloji amillər: Şəxsin bəzi emosional xüsusiyyətləri anoreksiyanın inkişafına təsir göstərə bilər. Daimi depressiya anoreksiyaya təsir göstərə bilər. Bu insanlar çəkilərini problem edərək anoreksiyaya təsir göstərə bilər.

Ətraf mühit amilləri: İncə olmağın cəmiyyət tərəfindən dəbdə olması yeniyetmələrə təsir edir. İncə olmaq üstünlük olaraq görülür. Gənclərin bu düşüncələrini sənətçilərə və modellərə bənzətmək istəyi artırır. Anoreksiya, gənclər arasında ən çox yayılmış 3-cü xroniki xəstəlikdir.

Anoreksiya zamanı risk faktorlarına aşağıdakılar daxildir:

  • Qadın olmaq,
  • Yeniyetməlikdə olmaq
  • Genetik amillər
  • Ailə tarixi
  • Sürətli kilo alıb verə bilməmək
  • Populyar mədəniyyətin təsiri altında qalmaq

Anoreksiyanın müalicəsi

Anoreksiyanın müalicəsi çətin və uzunmüddətlidir. Anoreksiyalı insanlar ümumiyyətlə müalicəni öz başına almazlar. Digər şöbələrin həkimlərinin rəhbərliyi ilə psixiatrlara gəlirlər. . Anoreksiyanın müalicəsində, ilk növbədə, şəxslə həkim arasında etibar əlaqəsi qurulmalıdır. Daha sonra daimi və fəal əməkdaşlıq aktivləşdirilir. Həkim xəstənin özü və ailəsi ilə sıx əlaqə qurur. Ailənin dinamikası və şəxsin ətraflı hekayəsi götürülür. Ailənin əməkdaşlığı son dərəcə vacibdir. Depressiya anoreksiyası olan  insanların 50-60 faizində baş verir. Depressiyanın müalicəsi üçün həkim tərəfindən dərman müalicəsi yazılır. Antidepresan dərmanlardan istifadə olunur. Emosional halların, qayğıların və qorxuların ələ alınması ilə  insanla həkim arasındakı əlaqə artır.

Topic.az redaksiyası
Bu yazılar Topic.az saytının redaksiyası tərəfindən hazırlanmışdır. Yazılarda hər-hansı bir səhv, yalnış məlumat və ya digər problemlərə rast gəlsəniz [email protected] elektron ünvanımıza yazmağınızı xahiş edirik.

uşaqlarda zəka
Həyat tərzi   ⁄   01.01.2020   ⁄   99  baxış

Elm adamlarına görə uşaqlar zəkalarını anadan alırlar

Elm adamları genetik modifikasiya olunmuş siçanlar üzərində araşdırma aparıblar. Uzun illər davam edən araşdırma, insanlar üçün həyata keçirildiyi zaman oxşar bir nəticə əldə edildi. Buna görə uşaqlar ağıllarını analarından alırlar.

Həyat tərzi   ⁄   29.12.2019   ⁄   165  baxış

Xərçəng xəstəliyinin mübarizəçisi

Tərkibindəki sulfuranın miqdarı ilə sağlamlığımız üçün vacib olan brokoli və gül kələmin faydaları saymaqla bitmir. Xüsusilə qışda bu iki qidanı yemək lazımdır. Brokoli faydası baxımından bir addım qabaqdadır

Həyat tərzi   ⁄   28.12.2019   ⁄   101  baxış

K vitamini haqqında heç eşitmisiniz?

Vitamin K, çox eşitdiyimiz bir vitamin deyil, təəssüf ki digər vitaminlər qədər adı çəkilmir. Ancaq bu təməl qidaya əhəmiyyət verməmək səhv olardı. Bəs, çoxumuzun eşitmədiyimiz K vitamini nə işə yarıyır?

Qəhvə qalığı-kofe
Həyat tərzi   ⁄   28.12.2019   ⁄   62  baxış

Kofe qalığını tullamadan, istifadə edin

Türk qəhvəsi və ya filtrli qəhvə hazırladıqdan sonra qalan qalığını atmaq əvəzinə yenidən istifadə edə bilərsiniz. Üyüdülmüş kofe tumları, dəmləndikdən içərisində olan yağ və aroma böyük ölçüdə suya keçsə də, yetərli miqdarda yağ və qoxu qalır. Geriyə qalan bu təbii qalığı fərqlı yerlərdə istifadə edə bilərsiniz.

Vitamin D çatışmazlığı
Həyat tərzi   ⁄   26.12.2019   ⁄   180  baxış

Vitamin D çatışmazlığı nədir?

D vitamini çatışmazlığı, sağlam qalmaq üçün kifayət qədər D vitamini qəbul etmədiyiniz deməkdir. Çatışmazlığı şiddətli əlamətlərə səbəb olan vitamin, bədənin bir çox fərqli funksiyası üçün istifadə olunur. Sümüyün əsas quruluş hissələrindən biri olan kalsiumun əmilməsi üçün D vitamininə ehtiyac vardır.

Həyat tərzi   ⁄   24.12.2019   ⁄   171  baxış

B12 vitaminin bilinməyən 8 faydası

Yorğunluğunuz, narahatlığınız hətta çəki probleminizin səbəbi B12 vitamininin çatışmazlığından qaynaqlana bilər. B12 vitamini necə alınır?

Reklam

Son yazılar

Uncategorized   ⁄   17.01.2020   ⁄   4  baxış

Qulançar və onun faydaları

 Qulançarın tərkibində maqnezium, fosfor, selenium, sink, natrium, dəmir, mis, kalsium, manqan kimi minerallar və ə A, C, B6, K kimi vitaminlər var.

uşaqlarda zəka
Həyat tərzi   ⁄   01.01.2020   ⁄   99  baxış

Elm adamlarına görə uşaqlar zəkalarını anadan alırlar

Elm adamları genetik modifikasiya olunmuş siçanlar üzərində araşdırma aparıblar. Uzun illər davam edən araşdırma, insanlar üçün həyata keçirildiyi zaman oxşar bir nəticə əldə edildi. Buna görə uşaqlar ağıllarını analarından alırlar.

Həyat tərzi   ⁄   29.12.2019   ⁄   165  baxış

Xərçəng xəstəliyinin mübarizəçisi

Tərkibindəki sulfuranın miqdarı ilə sağlamlığımız üçün vacib olan brokoli və gül kələmin faydaları saymaqla bitmir. Xüsusilə qışda bu iki qidanı yemək lazımdır. Brokoli faydası baxımından bir addım qabaqdadır

İş axtararkən motivasiya
Karyera   ⁄   28.12.2019   ⁄   142  baxış

İş axtararkən motivasiyanı yüksək tutmağın yolları

İş axtarmaq çox çətin bir prosesdir. Bu çətin prosesdən keçərkən motivasiyamızı yüksək tutmağımız da vacibdir. İşsizlik dövründə motivasiyanı yüksək tutmaq üçün nə etməlisən?

Həyat tərzi   ⁄   28.12.2019   ⁄   101  baxış

K vitamini haqqında heç eşitmisiniz?

Vitamin K, çox eşitdiyimiz bir vitamin deyil, təəssüf ki digər vitaminlər qədər adı çəkilmir. Ancaq bu təməl qidaya əhəmiyyət verməmək səhv olardı. Bəs, çoxumuzun eşitmədiyimiz K vitamini nə işə yarıyır?

Qəhvə qalığı-kofe
Həyat tərzi   ⁄   28.12.2019   ⁄   62  baxış

Kofe qalığını tullamadan, istifadə edin

Türk qəhvəsi və ya filtrli qəhvə hazırladıqdan sonra qalan qalığını atmaq əvəzinə yenidən istifadə edə bilərsiniz. Üyüdülmüş kofe tumları, dəmləndikdən içərisində olan yağ və aroma böyük ölçüdə suya keçsə də, yetərli miqdarda yağ və qoxu qalır. Geriyə qalan bu təbii qalığı fərqlı yerlərdə istifadə edə bilərsiniz.

Gündəm   ⁄   27.12.2019   ⁄   47  baxış

Messenger Facebook hesabı olmadan istifadə edilə bilməz

Ən populyar sosial media tətbiqetmələri və platformaları sahib olan Facebooka məxsus Messengerdə yeni bir dəyişiklik edildi. Bu gündən etibarən Facebook hesabı yaratmadan Messenger tətbiqi olmayacaq. Facebookun sürətli mesajlaşma tətbiqi Messenger-i yalnız bir mobil telefon nömrəsi ilə qeydiyyata almaq mümkün idi. Ancaq görünür bu artıq mümkün olmayacaq. Yeni istifadəçilər Messenger istifadə etmək üçün bir Facebook hesabı açmalıdırlar.

Karyera   ⁄   27.12.2019   ⁄   189  baxış

Part-time işləməyin üstünlükləri nələrdir?

Həftədə 40 saatdan az tammüddətli iş part-time iş sayılır. Part-time yəni yarım gün iş sayılır. Əlbəttə ki, bu tərifin məzmunu şirkət, sektor və ya vəzifəyə görə dəyişə bilər. Bəs part time işləmək işçi və işəgötürənə hansı üstünlüklər verir?

Karyera   ⁄   27.12.2019   ⁄   146  baxış

Gələcəkdə təəccübləndirəcək 5 peşə

Kosmik stüardessa, rəqəmsal detektiv, zibil mühəndisi və daha çox! Bütün bu peşələr qulağa maraqlı gəlir? Ancaq görünür, yaxın gələcəkdə bu peşələr haqqında daha çox eşitməyə başlayacağıq.

Gündəm   ⁄   27.12.2019   ⁄   105  baxış

İnternetə sərf olunan vaxt televiziya izləməsindən çoxdur

İnsan gündə orta hesabla 170 dəqiqə televiziya qabağında keçirir. Sosial siniflər nəzərdən keçirildikdə bu nisbət artır. Lakin ABŞ-da bir media istehlakı hesablaması, insanların bir neçə il ərzində internetə sərf etdiyi vaxtın televiziya izləməsini keçəcəyini göstərir.