Google translate-ın tərcüməsindən istifadə Wikipedia-ya ziyan vurur – Topic.az
Google translate-ın tərcüməsindən istifadə Wikipedia-ya ziyan vurur

Google translate-ın tərcüməsindən istifadə Wikipedia-ya ziyan vurur

“Vikipedia”-nın yaranma məqsədi bilikləri hər kəs üçün açıq etməkdir. Lakin materialların böyük hissəsi yalnız ingiliscə paylaşılır. Hazırda ingilis-dilli “Vikipedia” 5.5 mliyon məqaləsi ilə ən nəhəng nəşr hesab olunur. 301 məhşur nəşrlərdən yalnız 15 nəşr məqalə sayının 1 milyonu keçməsi ilə övünə bilər. Amma onların keyfiyyəti o qədər də yaxşı deyil. Bəzi materialları isə ümumiyyətlə tapmaq olmur. “Vikipedia”-da bunun səbəbinin maşın tərcüməsində olduğunu deyirlər.

Topic.az redaksiyası
Dərc olunma tarixi: 14.05.2019 Baxış sayı:  177 Müəllif: 
google-vikipedia

google-vikipedia

Bu ilin yanvar ayında Wikimedia Foundation qeyri kommersiya təşkilatı Google şirkəti ilə razılaşma imzaladır. Razılaşmaya əsasən Google Vikipediya Google Translate tərcüməçisini öz tərcümə aləti ilə birgə istifadə etməyə icazə verdi. Lakin ingilis dilində olmaya materiallar ilə işləyən redaktorlar üçün bu daha da böyük bir problem yaratmış oldu. Bu Vikipedianın maşın tərcüməsinə ehtiyacı barədə diskussiyaları yenidən canlandırdı.

Düzgün istifadə etdikdə avtomatik tərcümə redaktorların dəyərli vaxtına qənaət edə bilər. Əks halda isə nəticələr katastrofik ola bilərlər. Məsələn, protuqal Vikipedianın redaktoru məqalələrdən birində yolverilməz maşın təcüməsini aşkarladı. Bu məqalədə “village pump”(kənd quyusu) “bomb the village” (kəndi bombalamaq) sözünə çevrilmiş idi.

Avtomatik tərcümələr o qədər böyük bir problemə çevrildilər ki, Vikipedianın bəzi redaksiyalarında xüsusi qaydalar tərtib olunub. Bu qaydalara əsasən redaktorlar aşkarlanmış məqaləni tamamilə silə bilərlər. Silinməni asanlaşdırmaq üçün həta “X2. Tərcümə alətiylə yaradılmış səhifələr” kriteriyası da var.

Bluminqtonun İndian universitetində işləyən Professor Duqlas Xofştadter(Douglas Holfstadter) SZ-nin insan üçün  tərcümə edə biləcək qədər hazır olması fikrini səhv hesab edir.O, bu mövzu ilə əlaqədar yazdığı məqalədə qeyd edir ki, maşın tərcüməsi səthidir, SZ söz və cümlələrin dərin mənasını anlamadan tərcümə edir. Belə sistemlər böyük məlumat massivlərində statik bənzərlikləri araşdıraraq tərcümə etməyi öyrənirlər, bu isə o deməkdir ki, onları dilin bir çox nyuanslarına qarşı koranədirlər.

Vikipedianın problemi ondadır ki, onların maşın tərcüməsi redaktorlar tərəfindən ciddi nəzarətin olmasını tələb edir. Redaktorlar hər iki dili yaxşı bilməlidirlə. Lakin reallıq onu göstərir ki, bu həmişə belə olmur. Çünki məqalələr üzərində əsasən könüllü qeyripeşəkarlar işləyirlər. Bu istifadəçilər tez-tez avtomatik tərcümədən istifadə edirlər və məqalələrini heç bir resenziya olmadan dərc edirlər. Nəticədə biz keyfiyyətsiz tərcümə ilə üzləşirik. Bütün bunlar nəticədə Vikipedianın öz avtoritetini itirməsinə gətirə bilər.

Maşın tərcüməsini tənqid edənlər az deyil. İndoneziya Vikipediyası hətta Wikimedia Foundation təşkilatından maşın tərcüməsi alətini silmələrini rəsmi olaraq tələb edib. İstifadəçilərin çoxu isə əmindilər ki maşın heç vaxt tərcümə mövzusunda insanı əvəz edə bilməz.

Topic.az redaksiyası
Bu yazılar Topic.az saytının redaksiyası tərəfindən hazırlanmışdır. Yazılarda hər-hansı bir səhv, yalnış məlumat və ya digər problemlərə rast gəlsəniz info@topic.az elektron ünvanımıza yazmağınızı xahiş edirik.

Yaxın mövzular

Google şirkəti
Biznes və texnologiya   ⁄   05.09.2019   ⁄   58  baxış

Google istifadəçi məlumatlarının reklam şirkətlərinə ötürülməsində günahlandırılır

İrlandiyanın özəl məlumatların istifadəsi üzrə nizamlayıcı orqanı (Irish Data Regulator) Google şirkətini istifadəçilərin özəl məlumatlarının gizli şəkildə yığılmasında və onları reklam verənlərə ötürülməsində günahlandırır. Bu barədə The Financial Times saytı xəbər verib.

Biznes və texnologiya   ⁄   20.05.2019   ⁄   197  baxış

Google Huawei ilə əməkdaşlığı dayandırır

Google, Huawei ilə təchizat, proqram və texniki xidmətlər sahəsində əməkdaşlığı dayandırdığını açıqlayıb. 

Biznes və texnologiya   ⁄   10.05.2019   ⁄   182  baxış

Google qatlanan Pixel smartfon modeli üzərində işləyir

Google şirkəti öz rəqiblərindən geri qalmaq niyyətində deyil və buna görə də şirkət özünün qatlana bilən smartfon modeli üzərində çalışır.

Google
Biznes və texnologiya   ⁄   22.03.2019   ⁄   215  baxış

Google şirkəti 1.49 milyard avro dəyərində cərimələndi

Google şirkəti Avropa Birliyində yenidən cərimələndi. Bu dəfəki səbəb isə internet reklamı bazarında ədalətli rəqabət şərtlərinin pozulmasıdır. Bu barədə Gagadget saytı xəbər verib. Bu məsələdə təsadüfün olub-olmamasına baxmayaraq həmin gündə şirkət Android istifadəçiləri üçün yeni qaydaları təqdim edib.

Facebook-da rekord cəza
Biznes və texnologiya   ⁄   22.01.2019   ⁄   194  baxış

Whatsapp Facebook-un cəzasını açıqladı

Amerika tənzimləyicisi istifadəçilərin şəxsi məlumatlarının ədalətsiz qorunması səbəbi ilə Facebook-a cərimə tətbiq edəcəyini müzakirə edir. Whatsapp cəzanın 22,5 milyon dollardan çox ola biləcəyini qeyd edir.

bruno le maire
Biznes və texnologiya   ⁄   21.01.2019   ⁄   156  baxış

Fransa texnologiya nəhənglərinin vergisini artıracaq

Fransa hökuməti dövriyyəsi 750 milyon avrodan çox olan Google, Amazon, Facebook və Apple kimi transmilli nəhənglərin vergitutmaya cəlb edilməsi haqqında qanun layihəsini hazırlayır. İqtisadiyyat naziri Bruno Le Mer (Bruno Le Maire) bunu “ədalət məsələsi” adlandırıb.

smart televizorlar
Biznes və texnologiya   ⁄   23.09.2019   ⁄   8  baxış

Smart televizorlar da istifadəçi məlumatlarını ötürürlər

Smart televizorlar istifadəçi məlumatlarını Netflix, Google və Facebook şirkətlərinə ötürürlər. Onlar bunu hətta çalışmadıqları zamanlarda da edirlər. Bu məsələ ilə bağlı aparılmış irimiqyaslı tədqiqatlar da bunu təsdiqləyiblər. ABŞ-dan və İngiltərədən olan tədqiqatçılar aşkar ediblər ki, Samsung və LG şirkətlərinin smart televizor modelləri və həmçinin Roku və Amazon FireTV televizor qurğuları istifadəçilərin yerləşdikləri yerlər və onların IP ünvan məlumatlarını Netflix-ə və kənar reklam agentliklərinə göndərirlər.

telegram-və-whatsapp
Biznes və texnologiya   ⁄   17.09.2019   ⁄   93  baxış

WhatsApp-dan daha bir yenilik

Məşhur ünsiyyət tətbiqlərindən olan WhatsApp hər keçən gün daha keyfiyyətli hala gəlir. Tətbiq tərtibatçılarının istifadəçilərin rəyinə əsaslanaraq inkişaf etdirdiyini söyləyə bilərik. Yeniləmə sayəsində yeni xüsusiyyət istifadəçiləri məmnun edəcək.

Huawei-MateBook-Linux
Biznes və texnologiya   ⁄   16.09.2019   ⁄   33  baxış

ABŞ sanksiyalarına görə Huawei öz noutbuklarını Linux’a keçirdir

Huawei şirkəti ABŞ sanksiyaları səbəbilə Windows əməliyyat sistemindən istifadənin qadağan olunmasına artıq hazırlaşır. Buna görə də şirkət Linux əməliyyat sistemi vasitəsilə çalışan yeni noutbuk modellərini təqdim edib.. Bu barədə Forbes saytı xəbər verib. Söhbət, Matebook X Pro, Matebook 13 və Matebook 14 noutbuk modellərindən gedir.

Yeni iphone 11
Biznes və texnologiya   ⁄   11.09.2019   ⁄   59  baxış

Yeni iPhone modelləri təqdim olundu

Apple şirkəti öz təqdimatı çərçivəsində yeni iPhone modellərini təqdim etdi. Gözlənildiyi kimi yeni modellər iPhone 11, iPhone 11 Pro və iPhone 11 Pro Max adlarını əldə etdilər. Beləliklə gəlin iPhone 11 modelindən başlayaq. iPhone 11 modeli keçən ilki iPhone XR modelinin davamçısıdır. Smartfon xarici görünüşcə iPhone XR-dən çox az fərqlənir. Ön paneldən smartfon dəyişilməz olaraq qalıb. Keçən ilki iPhone XR modelində olduğu kimi yeni iPhone 11 də 6.1 düym IPS Liquid Retina ekranı əldə edib. Bununla yanaşı ekran üzərində həmin çıxıntı hissə yerləşdirilib. Lakin arxa paneldən iPhone 11 modeli iPhone XR-dən fərqlənir.

Google şirkəti
Biznes və texnologiya   ⁄   05.09.2019   ⁄   58  baxış

Google istifadəçi məlumatlarının reklam şirkətlərinə ötürülməsində günahlandırılır

İrlandiyanın özəl məlumatların istifadəsi üzrə nizamlayıcı orqanı (Irish Data Regulator) Google şirkətini istifadəçilərin özəl məlumatlarının gizli şəkildə yığılmasında və onları reklam verənlərə ötürülməsində günahlandırır. Bu barədə The Financial Times saytı xəbər verib.

apple-iphone 11
Biznes və texnologiya   ⁄   02.09.2019   ⁄   35  baxış

Apple şirkətinin yeni aksessuarı barəsində məlumat ortaya çıxıb

Apple şirkətnin sentyabr təqdimatına az qalmış internetdə şirkətin tamamilə yeni aksessuarı barəsində məlumatlar ortaya çıxdı. Həmin aksessuar iPhone 11 ilə birlikdə təqdim olunacaq. Sözügedən aksessuar isə müxtəlif əşyaların və cihazların tapılması üçün nəzərdə tutulacaq. 

Reklam

Son yazılar

qlüten və onun zərərləri
Həyat tərzi   ⁄   23.09.2019   ⁄   40  baxış

Qlüten nədir? Qlütenin zərərləri nələrdir?

Qlüten son günlərdə bəzi xəstəlik qrupları üçün xüsusi həssaslıq tələb edməsi səbəbi ilə maraq doğurmuşdur. Tərkibindəki zülallar səbəbiylə allergik reaksiyalara səbəb ola bilən qlüten, çörəkdən başqa bəzi məhsullarda da istifadə olunur. Diqqət olunması gərəkən qlüten nədir?

smart televizorlar
Biznes və texnologiya   ⁄   23.09.2019   ⁄   8  baxış

Smart televizorlar da istifadəçi məlumatlarını ötürürlər

Smart televizorlar istifadəçi məlumatlarını Netflix, Google və Facebook şirkətlərinə ötürürlər. Onlar bunu hətta çalışmadıqları zamanlarda da edirlər. Bu məsələ ilə bağlı aparılmış irimiqyaslı tədqiqatlar da bunu təsdiqləyiblər. ABŞ-dan və İngiltərədən olan tədqiqatçılar aşkar ediblər ki, Samsung və LG şirkətlərinin smart televizor modelləri və həmçinin Roku və Amazon FireTV televizor qurğuları istifadəçilərin yerləşdikləri yerlər və onların IP ünvan məlumatlarını Netflix-ə və kənar reklam agentliklərinə göndərirlər.

Acı bibər və immunitet
Həyat tərzi   ⁄   20.09.2019   ⁄   106  baxış

İmmunitet sisteminizi gücləndirməyin praktik yolları

Payız fəslinin yaxınlaşması ilə halsızlıq, zəiflik, qrip də özünü göstərməyə başladı. İmmunitet sisteminizi gücləndirərək bu xəstəliklərdən qorunmaq mümkündürmü?

Həyat tərzi   ⁄   19.09.2019   ⁄   58  baxış

Səhv formada yediyiniz 8 qida

Son zamanlarda çox məşhur olan və həyatımıza tez-tez daxil olan qidaları əslində səhv yediyinizi bilirsinizmi? Düzgün bildiyiniz, ancaq səhv formada yediyiniz qidalar

Autizm nədir?
Həyat tərzi   ⁄   18.09.2019   ⁄   41  baxış

Autizmin əlamətləri nələrdir?

Erkən uşaqlıqda meydana gələn bir neyrodealmental xəstəlik olan autizm, beynin inkişafı və fəaliyyətindəki fərqliliklə bağlıdır. Autizmin müalicəsində müvafiq terapiya və təlimlərlə ictimailəşmə, ünsiyyət bacarıqlarında əhəmiyyətli irəliləyiş əldə olunduğunu qeyd etdilər.

telegram-və-whatsapp
Biznes və texnologiya   ⁄   17.09.2019   ⁄   93  baxış

WhatsApp-dan daha bir yenilik

Məşhur ünsiyyət tətbiqlərindən olan WhatsApp hər keçən gün daha keyfiyyətli hala gəlir. Tətbiq tərtibatçılarının istifadəçilərin rəyinə əsaslanaraq inkişaf etdirdiyini söyləyə bilərik. Yeniləmə sayəsində yeni xüsusiyyət istifadəçiləri məmnun edəcək.

Monsanto-Portuqaliya
Turizm   ⁄   17.09.2019   ⁄   53  baxış

Nəhəng qayaların altında fövqəladə bir həyat

Monsanto, təbiətin və insan həyatının bir-birinə qarışdığı bir kənddir. Portuqaliyanın 12 rəsmi tarixi kəndindən biridir. Beira Baixa ərazisində qayalıqlardan ibarət təpənin ətəklərində qurulmuş olan bu kənddə insanlar qayaların arasına, üstünə və altına evlərinə quraraq yaşayırlar. Hər gün təhlükə altındadılar.

Huawei-MateBook-Linux
Biznes və texnologiya   ⁄   16.09.2019   ⁄   33  baxış

ABŞ sanksiyalarına görə Huawei öz noutbuklarını Linux’a keçirdir

Huawei şirkəti ABŞ sanksiyaları səbəbilə Windows əməliyyat sistemindən istifadənin qadağan olunmasına artıq hazırlaşır. Buna görə də şirkət Linux əməliyyat sistemi vasitəsilə çalışan yeni noutbuk modellərini təqdim edib.. Bu barədə Forbes saytı xəbər verib. Söhbət, Matebook X Pro, Matebook 13 və Matebook 14 noutbuk modellərindən gedir.

Tərləməyə qarşı üsullar
Həyat tərzi   ⁄   16.09.2019   ⁄   68  baxış

Tərləməyə qarşı təsirli üsullar

Tərləmə bədən tempuraturunu sabitləyən bir mexanizm olsa da xüsusilə yay aylarında və isti günlərdə bir çox adam üçün kabusa çevrilir. Geyimlərin nəm görünməsinə səbəb olarkən, qoxu və göbələk kimi dermotolojik şikayətlərə də səbəb ola bilir. Psixolojik səbəblər, bəzi xəstəliklər, hətta artıq çəki də tərləməyə səbəb ola bilir. Tərləmə çox olan adamlar mütləq ciddi bor problem olub olmadığını araşdırmalıdır. Əgər hər hansı xəstəliyə və ya dərman istifadəsinə bağlı bir tərləmə deyilsə bəzi sadə qaydalarla tərləmənin qabağını almaq mümkündür.

Turizm   ⁄   13.09.2019   ⁄   61  baxış

Romada 10 addımda gəziləcək yerlər

Lazio bölgəsində yerləşən Roma eyni zamanda ayrı bir dövlət olan Vatikanı öz sərhədi daxilində əhatə etdiyi üçün hər ikisinin də paytaxtı sayılır.  Roma İmperiyasının mərkəzi olan bu tarixi şəhər, sahib olduğu memarlıq və bədii xəzinələri ilə şəhərin hər yerində tarixi irsini nümayiş etdirir. Bu yazıda sizə Romada 10 addımda ziyarət ediləcək yerlər barədə məlumat verəcəyəm …