Google translate-ın tərcüməsindən istifadə Wikipedia-ya ziyan vurur – Topic.az
Google translate-ın tərcüməsindən istifadə Wikipedia-ya ziyan vurur

Google translate-ın tərcüməsindən istifadə Wikipedia-ya ziyan vurur

“Vikipedia”-nın yaranma məqsədi bilikləri hər kəs üçün açıq etməkdir. Lakin materialların böyük hissəsi yalnız ingiliscə paylaşılır. Hazırda ingilis-dilli “Vikipedia” 5.5 mliyon məqaləsi ilə ən nəhəng nəşr hesab olunur. 301 məhşur nəşrlərdən yalnız 15 nəşr məqalə sayının 1 milyonu keçməsi ilə övünə bilər. Amma onların keyfiyyəti o qədər də yaxşı deyil. Bəzi materialları isə ümumiyyətlə tapmaq olmur. “Vikipedia”-da bunun səbəbinin maşın tərcüməsində olduğunu deyirlər.

Topic.az redaksiyası
Dərc olunma tarixi: 14.05.2019 Baxış sayı:  478 Müəllif: 
google-vikipedia

google-vikipedia

Bu ilin yanvar ayında Wikimedia Foundation qeyri kommersiya təşkilatı Google şirkəti ilə razılaşma imzaladır. Razılaşmaya əsasən Google Vikipediya Google Translate tərcüməçisini öz tərcümə aləti ilə birgə istifadə etməyə icazə verdi. Lakin ingilis dilində olmaya materiallar ilə işləyən redaktorlar üçün bu daha da böyük bir problem yaratmış oldu. Bu Vikipedianın maşın tərcüməsinə ehtiyacı barədə diskussiyaları yenidən canlandırdı.

Düzgün istifadə etdikdə avtomatik tərcümə redaktorların dəyərli vaxtına qənaət edə bilər. Əks halda isə nəticələr katastrofik ola bilərlər. Məsələn, protuqal Vikipedianın redaktoru məqalələrdən birində yolverilməz maşın təcüməsini aşkarladı. Bu məqalədə “village pump”(kənd quyusu) “bomb the village” (kəndi bombalamaq) sözünə çevrilmiş idi.

Avtomatik tərcümələr o qədər böyük bir problemə çevrildilər ki, Vikipedianın bəzi redaksiyalarında xüsusi qaydalar tərtib olunub. Bu qaydalara əsasən redaktorlar aşkarlanmış məqaləni tamamilə silə bilərlər. Silinməni asanlaşdırmaq üçün həta “X2. Tərcümə alətiylə yaradılmış səhifələr” kriteriyası da var.

Bluminqtonun İndian universitetində işləyən Professor Duqlas Xofştadter(Douglas Holfstadter) SZ-nin insan üçün  tərcümə edə biləcək qədər hazır olması fikrini səhv hesab edir.O, bu mövzu ilə əlaqədar yazdığı məqalədə qeyd edir ki, maşın tərcüməsi səthidir, SZ söz və cümlələrin dərin mənasını anlamadan tərcümə edir. Belə sistemlər böyük məlumat massivlərində statik bənzərlikləri araşdıraraq tərcümə etməyi öyrənirlər, bu isə o deməkdir ki, onları dilin bir çox nyuanslarına qarşı koranədirlər.

Vikipedianın problemi ondadır ki, onların maşın tərcüməsi redaktorlar tərəfindən ciddi nəzarətin olmasını tələb edir. Redaktorlar hər iki dili yaxşı bilməlidirlə. Lakin reallıq onu göstərir ki, bu həmişə belə olmur. Çünki məqalələr üzərində əsasən könüllü qeyripeşəkarlar işləyirlər. Bu istifadəçilər tez-tez avtomatik tərcümədən istifadə edirlər və məqalələrini heç bir resenziya olmadan dərc edirlər. Nəticədə biz keyfiyyətsiz tərcümə ilə üzləşirik. Bütün bunlar nəticədə Vikipedianın öz avtoritetini itirməsinə gətirə bilər.

Maşın tərcüməsini tənqid edənlər az deyil. İndoneziya Vikipediyası hətta Wikimedia Foundation təşkilatından maşın tərcüməsi alətini silmələrini rəsmi olaraq tələb edib. İstifadəçilərin çoxu isə əmindilər ki maşın heç vaxt tərcümə mövzusunda insanı əvəz edə bilməz.

Topic.az redaksiyası
Bu yazılar Topic.az saytının redaksiyası tərəfindən hazırlanmışdır. Yazılarda hər-hansı bir səhv, yalnış məlumat və ya digər problemlərə rast gəlsəniz [email protected] elektron ünvanımıza yazmağınızı xahiş edirik.

Yaxın mövzular

sundar pichai
Biznes və texnologiya   ⁄   24.12.2019   ⁄   366  baxış

Google CEO-sunun maaşı açıqlandı

Uzun illər Google-un rəhbəri olan Sundar Pichai, Google-un ana şirkəti olan Alphabet rəhbərliyinə keçdi. Bu ayın əvvəlində “Google” şirkətinin qurucuları Larry Page ve Sergey Brin Alphabet CEO-luğundan ayrılmış və yerini Pichai-yə verdilər. Alphabet-in yeni baş direktoru Pichai Google-un baş direktoru vəzifəsinə də davam edəcək. Bununla Google-un baş direktorunun maaşı da açıqlandı.

Uncategorized   ⁄   19.12.2019   ⁄   213  baxış

Google servisləri çökdü

Google-un Gmail, YouTube və Drive kimi xidmətləri bir çox ölkələrdə çökdü. Problemin səbəbi hələ də rəsmi şəkildə açıqlanmayıb.

Biznes və texnologiya   ⁄   12.12.2019   ⁄   173  baxış

YouTube 1 milyard dollar həddini keçdi

Google-un video xidməti YouTube, bu il 563 milyon dollar gəlir əldə etdi. Bu şəkildə platforma 1 milyard dollar həddini aşdı.

Biznes və texnologiya   ⁄   10.12.2019   ⁄   238  baxış

Google Gmail xidmətinə yeni bir xüsusiyyət əlavə etdi.

Gmail bir e-poçtda fərqli e-poçtları daxil edə biləcək bir xüsusiyyət buraxdı. İstifadəçilərin işini çox asanlaşdıracaq yeni xüsusiyyət, bir e-poçtda digər elektron poçtların əlavə edilməsinə imkan yaradır.

Biznes və texnologiya   ⁄   05.12.2019   ⁄   212  baxış

Google Fotolar tətbiqinə mesajlaşma xüsusiyyəti gəldi

Google tərəfindən paylaşılan məlumata görə, Google Fotolar tətbiqi mesajlaşma xüsusiyyəti gəldi. Bu xüsusiyyət sayəsində istifadəçilər başqa bir tətbiqə ehtiyac olmadan Google Fotolar tətbiqində yer alan şəkillərini istədikləri istifadəçilərlə asanlıqla paylaşa bilərlər.

Biznes və texnologiya   ⁄   03.12.2019   ⁄   204  baxış

Facebook yeni servisini istifadəyə verdi

Facebook, istifadəçilərin platformadakı bütün şəkillərini bir neçə kliklə populyar bulud saxlama xidməti Google Şəkillərə daşımağa imkan verən yeni bir vasitə təqdim etdi. Məlumat ötürülməsi Layihəsi çərçivəsində həyata keçirilən bu xidmətin beta prosesi bu gündən etibarən İrlandiyada başladı.

Biznes və texnologiya   ⁄   01.04.2020   ⁄   282  baxış

Koronavirusla mübarizə məqsədilə texnoloji həlləri bir araya gətirən “virtual hackathon”a qeydiyyat başladı

Koronavirus (COVID-19) pandemiyası ilə mübarizə məqsədilə texnoloji həlləri bir araya gətirmək üçün Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyi, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnkişaf Proqramı və “SUP.VC” Akselerasiya Mərkəzinin təşkilatçılığı ilə “Global Virtual Hackathon” müsabiqəsi keçirilir.

Coca cola
Biznes və texnologiya   ⁄   11.03.2020   ⁄   174  baxış

“Coca-Cola İlə Fərq Yarat” inkubasiya və akselerasiya proqramına start verildi

Mart ayının 10-dan etibarən Coca-Cola Azərbaycan və İNNOLAND İnkubasiya və Akselerasiya Mərkəzinin tərəfdaşlığı ilə “Coca-Cola İlə Fərq Yarat” inkubasiya və akselerasiya proqramı başlamışdır. Proqramın məqsədi ölkənin sərinləşdirici içki sənayesində istehlakçılar və müştərilərin ehtiyaclarını daha yaxşı təmin etmək üçün qlobal trendlərə uyğun müasir texnoloji həllər tapmaq və bunun üçün milli gənc kadrlardan yararlanmaqdır.

Biznes və texnologiya   ⁄   27.12.2019   ⁄   194  baxış

Uber qurucusu Travis Kalanick idarə heyətini tərk etdi

Travis Kalanick CEO vəzifəsindən istefa etdi, ancaq Uber idarə heyətində qalırdı. Bu gün paylaşılan məlumata görə, Kalanick Uber idarə heyətini tərk edir.

Biznes və texnologiya   ⁄   26.12.2019   ⁄   210  baxış

Apple Siri dünyanın ən populyar virtual köməkçisi oldu

İngiltərədə yerləşən bazar araşdırma şirkəti olan “Futuresource Consulting” in yeni hesabatına görə “Apple Siri” 35 faiz bazar payı ilə dünyanın ən populyar virtual köməkçisi oldu. Siyahıda ikinci yerdə Microsoftun Cortana-sıdır.

2020-Volkswagen
Biznes və texnologiya   ⁄   25.12.2019   ⁄   229  baxış

Volkswagen 2020-ci ildə 34 yeni model təqdim edəcək

Alman avtomobil nəhəngi Volkswagen, gələn il 34 yeni model buraxacaq. Bu modellərdən 12-si SUV olacaq. Bundan əlavə, şirkətin klassik seriyaları davam edəcək.

Biznes və texnologiya   ⁄   25.12.2019   ⁄   247  baxış

Tesla Almaniyada Taksi şirkətindən böyük sifariş aldı

Almaniyada yerləşən bir taksi şirkəti elektrikli avtomobillərə gəldikdə ağla gələn ilk şirkət Tesla’dan 50 Model 3 sifariş etdiyini açıqladı. Gələcəkdə şirkətin alacağı nəqliyyat vasitələrinin cəmi 230.000 avro dəyərində olduğu ifadə […]

Reklam

Son yazılar

Ferritin nedir
Həyat tərzi   ⁄   01.06.2020   ⁄   87  baxış

Ferritin nədir? Ferritin əksikliyinə səbəb nədir?

İnsan bədəni üçün zəruri minerallardan biri olan dəmir, oksigen daşıyan qırmızı qan hüceyrələrində olan hemoglobinin (HGB) istehsalı üçün istifadə olunur. Dəmir səviyyəsinin aşağı olması qırmızı qan hüceyrələrinin lazımınca oksigenlənməməsinə və beləliklə daha az istehsalına səbəb olur. Nəticədə hüceyrələrdə və orqanlarda oksigen miqdarı azalır, yorğunluq, halsızlıq, başgicəllənmə kimi bir çox şikayətə yol açır. Qida yoluyla alınan dəmir mineralını orqanizmanın ehtiyaclarına uyğun olaraq saxlayan və buraxan ferritindir. Ferritin, dəmirin depolanması və sərbəst buraxılması üçün cavabdeh olan bir protein kompleksidir. Xalq arasında dəmir deposu olaraq da bilinən Ferritin, əsasən hüceyrələrdə və az miqdarda qan dövranında olur. Dəmirin depolanmasından cavabdeh olan bu protein laboratoriya müayinəsi ilə ölçülür. Ferritin analizi ilə bədəndəki dəmir miqdarı asanlıqla ölçülür.

Sarimsaq
Həyat tərzi   ⁄   20.05.2020   ⁄   109  baxış

Bu qidalar qaraciyəri təmizləyir

Orqanizmamızın ən vacib orqanlarından biri olan qaraciyərin təzələnməsində sağlım qidalanma böyük rol oynayır. Toksinləri xaric edərək yeniləyən bəzi qidalar qaraciyərin sağlamlığını qoruyur.

Həyat tərzi   ⁄   15.05.2020   ⁄   136  baxış

Ağrı kəsicidən 10 qat daha təsirli!

Albalı C vitamini tərkibi ilə virus və bakteriyalara qarşı mübarizə apararaq immunitet sistemini dəstəkləyir. Güclü bir ağrı kəsicidir. 20 ədəd albalının tərkibində 12-25 mq arasında olan “antosiyanin” maddəsi var ki, bu da ağrı kəsicidən 10 qat çoxdur.

qara duyu nedir
Həyat tərzi   ⁄   12.05.2020   ⁄   140  baxış

Qara düyü nədir? Qara düyünün faydaları nələrdir?

Qara düyü son illərdə faydaları ilə çox məşhur oldu. Tərkibində yüksək miqdarda lif və minerallar olan qara düyünün ürək xəstəlikləri və xərçəngdən qoruyucu ola biləcəyi də deyilir. Bəs bu qara düyü nədir, faydaları nədir? Qara düyü necə bişirilir?

Həyat tərzi   ⁄   29.04.2020   ⁄   184  baxış

D vitaminsiz qalmayın

D vitamininin koronavirusla mübarizədə bədən müqavimətini artırdığı barədə bir çox məlumatlar verilib. D vitamini bədən müqavimətində nə qədər böyük rol oynayır?

Həyat tərzi   ⁄   15.04.2020   ⁄   348  baxış

İmmuniteti çökdürən səbəblər

Dünyanın və ölkəmizin mücadələ apardığı COVID-19 virusu immunitet sisteminin nə qədər vacib olduğunu bizə xatırlatdə. Bəs, immunitet sistemimiz üçün nəyə diqqət etməliyik?

Biznes və texnologiya   ⁄   01.04.2020   ⁄   282  baxış

Koronavirusla mübarizə məqsədilə texnoloji həlləri bir araya gətirən “virtual hackathon”a qeydiyyat başladı

Koronavirus (COVID-19) pandemiyası ilə mübarizə məqsədilə texnoloji həlləri bir araya gətirmək üçün Nəqliyyat, Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyi, Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnkişaf Proqramı və “SUP.VC” Akselerasiya Mərkəzinin təşkilatçılığı ilə “Global Virtual Hackathon” müsabiqəsi keçirilir.

Coca cola
Biznes və texnologiya   ⁄   11.03.2020   ⁄   174  baxış

“Coca-Cola İlə Fərq Yarat” inkubasiya və akselerasiya proqramına start verildi

Mart ayının 10-dan etibarən Coca-Cola Azərbaycan və İNNOLAND İnkubasiya və Akselerasiya Mərkəzinin tərəfdaşlığı ilə “Coca-Cola İlə Fərq Yarat” inkubasiya və akselerasiya proqramı başlamışdır. Proqramın məqsədi ölkənin sərinləşdirici içki sənayesində istehlakçılar və müştərilərin ehtiyaclarını daha yaxşı təmin etmək üçün qlobal trendlərə uyğun müasir texnoloji həllər tapmaq və bunun üçün milli gənc kadrlardan yararlanmaqdır.

Dehidrasiya nədir
Turizm   ⁄   02.03.2020   ⁄   284  baxış

Dehidrasiya nədir, bunun qarşısını necə almaq olar?

Temperatur və rütubət faizinin artdığı yay aylarında digər fəsillərə nisbətən maye ehtiyacı daha yüksəkdir. Bədən istiliyini hava istiliyinə nisbətən balansda saxlamaq üçün nəfəs alıb-vermə, tərləmə və idrar ilə istiliyini ifraz edər. İnsan bədəninin təxminən 65% -i sudan ibarətdir. Yetkin bir şəxs gündəlik orta hesabla 2,5 litr maye itirir. Maye itkisinə əlavə olaraq, bədənin elektrolit balansını tənzimləyən natrium, kalsium və kalium kimi minerallar xaric olur. Normal şəraitdə bədən, maye elektrolit balansını qorumaq üçün itirdiyi maye və elektrolitləri qida və su istehlakı ilə qarşılayar. Bədəndəki mayenin ümumi miqdarının azalması susuzluq hissi ilə özünü göstərir. Maye miqdarında azalmalar artdığda ciddi sağlamlıq problemləri yarana bilər.

Koronavirus - qorunmağın yolları
Həyat tərzi   ⁄   25.02.2020   ⁄   410  baxış

Koronavirusdan qorunmağın yolları

Əsasən heyvanlarda xəstəlik amili olan korona virus ailəsinə aid mutasiya keçirən və “2019-nCov” adı verilən virus, ötən ilin dekabr ayından başlayaraq Çinin Uhan şəhərində insanlar arasından yayılmağa başladı.