Qlüten nədir? Qlütenin zərərləri nələrdir? – Topic.az
Qlüten nədir? Qlütenin zərərləri nələrdir?

Qlüten nədir? Qlütenin zərərləri nələrdir?

Qlüten son günlərdə bəzi xəstəlik qrupları üçün xüsusi həssaslıq tələb edməsi səbəbi ilə maraq doğurmuşdur. Tərkibindəki zülallar səbəbiylə allergik reaksiyalara səbəb ola bilən qlüten, çörəkdən başqa bəzi məhsullarda da istifadə olunur. Diqqət olunması gərəkən qlüten nədir?

Topic.az redaksiyası
Dərc olunma tarixi: 23.09.2019 Baxış sayı:  596 Müəllif: 
qlüten və onun zərərləri

qlüten və onun zərərləri

Qlüten tərkibindəki zülallar səbəbiylə allergik vəziyyətə səbəb ola bilər. Bəzi məhsulların istehsalında qlüten tez-tez istifadə olunur. Bəs qlüten hansı məhsulların tərkibindədir?

Qlüten nədir?

Qlüten çörək hazırlanması prosesində xəmirin əsas tərkibini əmələ gətirən güclü tərkibindən cavabdeh olan zülaldır. Qlüten olmadan çörək mayalanmaz və qabarmaz.

Qlüten elastik bir zülal toplusudur. Zülallar bir-birlərinə bağlandıqlarında çevik bir quruluş meydana gətirirlər. Su ilə qarışdırılıb xəmir halına gətirildiyində qlüten zülalları da eyni çevikliyə sahib olur. Maya tək hüceyrəli bir organizma- buğda ununa əlavə olunur. Burada şəkər fermentasiya yolu ilə istifadə olunur. Karbon qazından ibarət qaz baloncuklarına çevrilir. Qlüten zülalları isidildikdə tutulur, əsnəklik yumuşaqlığa çevrilir. Hər hansı bir buğda çörəyini dilimləsəniz içindəki qabarcıqları və qlüten əlavəsini görə bilərsiniz.

Qlüten əvəzinə hansı məhsullar istifadə olunmalıdır?

Qlüten yeməkdə tərəddüd edənlər, eyni qida dəyərini təmin edəcək kartof, qarğıdalı unu və qəhvəyi düyü kimi qidalar yeyə bilərlər.
Düyü və düyü unundan hazırlanan şirniyyatlar, qarğıdalı, noxud, soya, kartof, bütün tərəvəzlər, meyvələr, paxlalı bitkilər qrupu, ət, toyuq, balıq, mərcimək kimi məhsullar da bu qrupa daxildir.

Qlütensiz qidalanmanın zərərləri nələrdir?

Qlütensiz qidalanmağa başlayan Çölyak xəstələrində, incə bağırsağın qlütenə qarşı ömür boyu davam edən və xronikləşən allergiyası, həssaslığı mənasına gəlir. Bu xəstəliyə sahib olanlar qlütenli qidalar yedikdə bağırsaq mukozasındakı allergiya səbəbi ilə incə bağırsağın florasını məhv edər. Beləliklə yeyilən qidalar əmilməz, qarın ağrısı, qaz, şişkinlik, ishal, çəki itkisi, əzələ problemləri və dəmir əksikliyi kimi bir çox həyati təhlükə yaradacaq ciddi problemlər görülməyə başlayar. Çölyak xəstələri qlütensiz qidalanmağa diqqət etməyə başladıqda bağırsaq florasının yaxşılaşdığı və buna bağlı olaraq vitamin və mineral itkisinin azaldığı da görülür.

Qlütensiz qidalanmağla ilə bağlı ən çox maraq doğuran arıqlamağa kömək olub-olmamağıdır. Qlütensiz bir həyata addım atıldığında simit, makaron, xəmir kimi zərif karbohirdatlardan uzaqlaşdığımız üçün bir qədər arığlama görülə bilər. Beləliklə, aldığı enerjinin az olması səbəbindən bədənin enerjisi qaçılmaz olaraq məhdudlaşır. Ancaq tam taxıllı qidalar, iştah kontrolu, ürək damar xəstəlikləri, insulin müqaviməti kimi bir çox xəstəliyə qarşı qoruyucu olduğu üçün qlütensiz bir həyata keçmədən əvvəl bunların hamsı düşünülməli və əmin olunmalıdır. Qlütensiz qidalar qarabaşaq, kinoa, kətən toxumu, düyü, noxud, kartof, tərəvəz və meyvələr, süd məhsullarında olmadığı kimi, işlənmiş qidalar, salat sousları, hazır qidalar, biskvit kimi şəkərli yeməklərdə həddindən artıq vardır.

Topic.az redaksiyası
Bu yazılar Topic.az saytının redaksiyası tərəfindən hazırlanmışdır. Yazılarda hər-hansı bir səhv, yalnış məlumat və ya digər problemlərə rast gəlsəniz [email protected] elektron ünvanımıza yazmağınızı xahiş edirik.

Koronavirus - qorunmağın yolları
Həyat tərzi   ⁄   25.02.2020   ⁄   137  baxış

Koronavirusdan qorunmağın yolları

Əsasən heyvanlarda xəstəlik amili olan korona virus ailəsinə aid mutasiya keçirən və “2019-nCov” adı verilən virus, ötən ilin dekabr ayından başlayaraq Çinin Uhan şəhərində insanlar arasından yayılmağa başladı.

omega 3 faydaları nələrdir?
Həyat tərzi   ⁄   18.02.2020   ⁄   108  baxış

Omega-3-ün faydaları nələrdir? Alarkən nələrə diqqət etməlisiniz?

Omega-3 yağ turşuları, qida maddələri ilə qəbul edilməli olan çox doymamış yağ turşularıdır. Bədənin Omega-3 ehtiyacı, ana bətnində başlayır. Ehtiyac uşaqlıq, yetkinlik və qocalıq dövründə davam edir. EPA və DHA adı verilən Omeqa-3 yağ turşuları vardır. Yetkinlər üçün EPA, hamilələr, süd verən analar və uşaqlar üçün isə DHA uyğundur.

Həyat tərzi   ⁄   24.01.2020   ⁄   163  baxış

Uşaqlarda allergiyaya ən çox səbəb olan qidalar

Uşaqlıqdakı qida allergiyası bəzən inkişaf prosesində yox olur, bəzən yetkinlik dövründə də davam edir. Bəs, hansı qidalar allergiyaya daha çox səbəb olur? Qida allergiyası hansı şikayətlərə yol açır? Qida allergiyası  diaqnozu necə qoyulur? Qida allergiyası necə müalicə olunur?

uşaqlarda zəka
Həyat tərzi   ⁄   01.01.2020   ⁄   190  baxış

Elm adamlarına görə uşaqlar zəkalarını anadan alırlar

Elm adamları genetik modifikasiya olunmuş siçanlar üzərində araşdırma aparıblar. Uzun illər davam edən araşdırma, insanlar üçün həyata keçirildiyi zaman oxşar bir nəticə əldə edildi. Buna görə uşaqlar ağıllarını analarından alırlar.

Həyat tərzi   ⁄   29.12.2019   ⁄   270  baxış

Xərçəng xəstəliyinin mübarizəçisi

Tərkibindəki sulfuranın miqdarı ilə sağlamlığımız üçün vacib olan brokoli və gül kələmin faydaları saymaqla bitmir. Xüsusilə qışda bu iki qidanı yemək lazımdır. Brokoli faydası baxımından bir addım qabaqdadır

Həyat tərzi   ⁄   28.12.2019   ⁄   198  baxış

K vitamini haqqında heç eşitmisiniz?

Vitamin K, çox eşitdiyimiz bir vitamin deyil, təəssüf ki digər vitaminlər qədər adı çəkilmir. Ancaq bu təməl qidaya əhəmiyyət verməmək səhv olardı. Bəs, çoxumuzun eşitmədiyimiz K vitamini nə işə yarıyır?

Reklam

Son yazılar

Koronavirus - qorunmağın yolları
Həyat tərzi   ⁄   25.02.2020   ⁄   137  baxış

Koronavirusdan qorunmağın yolları

Əsasən heyvanlarda xəstəlik amili olan korona virus ailəsinə aid mutasiya keçirən və “2019-nCov” adı verilən virus, ötən ilin dekabr ayından başlayaraq Çinin Uhan şəhərində insanlar arasından yayılmağa başladı.

omega 3 faydaları nələrdir?
Həyat tərzi   ⁄   18.02.2020   ⁄   108  baxış

Omega-3-ün faydaları nələrdir? Alarkən nələrə diqqət etməlisiniz?

Omega-3 yağ turşuları, qida maddələri ilə qəbul edilməli olan çox doymamış yağ turşularıdır. Bədənin Omega-3 ehtiyacı, ana bətnində başlayır. Ehtiyac uşaqlıq, yetkinlik və qocalıq dövründə davam edir. EPA və DHA adı verilən Omeqa-3 yağ turşuları vardır. Yetkinlər üçün EPA, hamilələr, süd verən analar və uşaqlar üçün isə DHA uyğundur.

Turşu və faydaları
Gündəm   ⁄   11.02.2020   ⁄   119  baxış

Turşu yeməyin heç eşitmədiyiniz 7 faydası

Turşu evdə şüşə qabda və əlverişli şəraitdə hazırlanarsa sağlamlıq üçün son dərəcə faydalıdır. Sağlam insanlarda turşunun həftənin 2 günü maksimum 1 ovuc içi qədər istifadəsi yetərlidir. Bəs, uyğun şəraitdə altında hazırlanıb yeyildikdə sağlamlığımız üçün faydaları nələrdir? Sadəcə sirkə və duz ilə hazırlanmış, tərkibində konservant olmayan turşunun 7 faydası bunlardır.

Tükənmişlik hissi
Karyera   ⁄   31.01.2020   ⁄   131  baxış

Tükənmişlik sindromunu aradan qaldırmaq üçün 3 məsləhət

Gərgin iş tempi, artan stres, trafik və s. bir çox amillər bəzən işçiləri elə bir nöqtəyə gətirir ki, son nöqtənin adı-tükənməkdir! Bu hissi aradan qaldırmaq üçün nə etməliyik?

Həyat tərzi   ⁄   24.01.2020   ⁄   163  baxış

Uşaqlarda allergiyaya ən çox səbəb olan qidalar

Uşaqlıqdakı qida allergiyası bəzən inkişaf prosesində yox olur, bəzən yetkinlik dövründə də davam edir. Bəs, hansı qidalar allergiyaya daha çox səbəb olur? Qida allergiyası hansı şikayətlərə yol açır? Qida allergiyası  diaqnozu necə qoyulur? Qida allergiyası necə müalicə olunur?

Uncategorized   ⁄   17.01.2020   ⁄   111  baxış

Qulançar və onun faydaları

 Qulançarın tərkibində maqnezium, fosfor, selenium, sink, natrium, dəmir, mis, kalsium, manqan kimi minerallar və ə A, C, B6, K kimi vitaminlər var.

uşaqlarda zəka
Həyat tərzi   ⁄   01.01.2020   ⁄   190  baxış

Elm adamlarına görə uşaqlar zəkalarını anadan alırlar

Elm adamları genetik modifikasiya olunmuş siçanlar üzərində araşdırma aparıblar. Uzun illər davam edən araşdırma, insanlar üçün həyata keçirildiyi zaman oxşar bir nəticə əldə edildi. Buna görə uşaqlar ağıllarını analarından alırlar.

Həyat tərzi   ⁄   29.12.2019   ⁄   270  baxış

Xərçəng xəstəliyinin mübarizəçisi

Tərkibindəki sulfuranın miqdarı ilə sağlamlığımız üçün vacib olan brokoli və gül kələmin faydaları saymaqla bitmir. Xüsusilə qışda bu iki qidanı yemək lazımdır. Brokoli faydası baxımından bir addım qabaqdadır

İş axtararkən motivasiya
Karyera   ⁄   28.12.2019   ⁄   194  baxış

İş axtararkən motivasiyanı yüksək tutmağın yolları

İş axtarmaq çox çətin bir prosesdir. Bu çətin prosesdən keçərkən motivasiyamızı yüksək tutmağımız da vacibdir. İşsizlik dövründə motivasiyanı yüksək tutmaq üçün nə etməlisən?

Həyat tərzi   ⁄   28.12.2019   ⁄   198  baxış

K vitamini haqqında heç eşitmisiniz?

Vitamin K, çox eşitdiyimiz bir vitamin deyil, təəssüf ki digər vitaminlər qədər adı çəkilmir. Ancaq bu təməl qidaya əhəmiyyət verməmək səhv olardı. Bəs, çoxumuzun eşitmədiyimiz K vitamini nə işə yarıyır?